گـزیده اخبــار
خانه » اندیشه (برگ 57)

بایگانی دسته بندی ها : اندیشه

اشتراک به خبردهی
د ځاني انکشاف او پرمختګ وړتیاواودپیاوړتیا مهم مرکزونه

د ځاني انکشاف او پرمختګ وړتیاواودپیاوړتیا مهم مرکزونه

انساني مغز په نړۍ کې له ډیرو پیاوړو ، پیچلیو او پرمخ تللیو وسیلو څخه دی چې انسان پرې مجهز شویدی. موږ له خپلو ماغزو اوماغزه له موږ سره په یوازیتوب او یا له نورو سره په تعاملاتو کې حضور لري. موږ په هر وخت او هر ځای کې له یو بل څخه جلا نه یو بلکې له یو بل سره ډیر نږدې اوسیږو. ماغزه له موږ سره خبرې کوي او موږ له هغو سره خبرې کوو. ماغزه غواړي موږ کنترول کړي او موږ غواړو ماغزه کنترول کړو. بیشتر بخوانید »

برخی آفت‌های نقد و نقد شنوی

برخی آفت‌های نقد و نقد شنوی

اگر نیت کشف حقیقت باشد، نقدکننده و نقدشونده باید سپاسگزار یکدیگر باشند. اگر پختگی و فرزانگی در میان باشد، تک‌دغدغۀ «آیا قانعش کردم» جای خود را به دودغدغۀ «آیا سخنم را به روشنی فهمیدند» و «آیا سخن ایشان را به روشنی فهمیدم» خواهد داد. افسوس که گاه نقدها و پاسخ نقدها بیشتر برای مطالعۀ موردی بی‌اخلاقی، بی‌ادبی و مغالطه به کار می‌آیند تا برای کشف حقیقت.در این نوشتۀ مختصر به برخی آفت‌های رایج در نقد کردن (یازده مورد ) و پاسخ به نقد (هشت مورد) اشاره کرده‌ام. به دنبال روال مشترکی برای توضیح تمامی این موارد نبوده‌ام. به مناسبت بعضی را کمی بیشتر توضیح داده‌ام، برای بعضی از آنها مثال‌هایی آورده‌ام، و برای تعدادی تنها به یک جمله اکتفا کرده‌ام.اگرچه آنچه می‌آید به نقد در هر موضوعی مربوط است، بیشتر مثال‌ها در حوزۀ موضوعات دینی و قرآنی است بیشتر بخوانید »

اخـــــلاق و الــــــحــــــاد

اخـــــلاق و الــــــحــــــاد

دست كم ۲۵۰۰سال است كه درباره نسبت اخلاق و دين بحث مي شود. احتمالا نخستين صورت بندي اين نسبت را سقراط ارايه كرد. در دادگاه از اثيفرو پرسيد: به من بگو: چون كاري خوب است، خدايان بدان فرمان مي دهند يا چون خدايان به آن كار فرمان مي دهند، آن كار خوب مي شود؟ هر پاسخي كه اثيفرو مي داد يك گرفتاري درست مي كرد. اگر مي گفت كه چون كاري خوب است، خدا هم به آن فرمان مي دهد، سقراط مي گفت پس دين به چه دردي مي خورد؛ اگر هم مي گفت چون خدايان به كاري فرمان دهند، آن كار خوب مي شود، سقراط باز پاسخ مي داد كه چرا خودِ خدايان اينقدر اختلاف نظر دارند و در نتيجه به گفته سقراط: يك چيز در آن واحد هم محبوب خدايان است و هم منفور آنان. وانگهي درباره آدم هايي كه رسما مي گويند بي دين هستند بیشتر بخوانید »

بی آه و فــــغانیــــم چـــرا؟

بی آه و فــــغانیــــم چـــرا؟

استاد قاری اسدالله ساطع از آنعده شخصیت های مبارز فرهنگی است که هرچند رنج نا بینا ئی را به جان خریده است اما از درد مردم و میهن آرام نه نشسته و در این راستا متحمل سخت ترین شکنجه های رژیم ددمنش حزب دموکراتیک خلق افغانستان که در واقع جاده صاف کن استعمار اتحاد جماهیر شوروی سابق بوده گردیده است . وی که از همان آغاز حیاتش طبع شعری داشته و در همین حوزه اشعار نابی را نیز می سراید و دکلمه می کند شعری را در وصف بهار سروده است و توسط یکی از فرهیخته گان عرصه فرهنگ وهنر جناب مهندس حبیب شهید ترنم ودکلمه گردیده است که تربیون نواندیشی همراه با سروده ای که بنام بی آه و فغانیم چرا؟ به ما رسیده است با سپاس از این شاعر نامور کشور و جناب مهندس حبیب به نشر می رسانیم . بیشتر بخوانید »

سروش و ناامیدی ازاجماع عقــــول و طلب تعــجیل درظـــهور

سروش و ناامیدی ازاجماع عقــــول و طلب تعــجیل درظـــهور

.....استاد سروش باید به این سؤال پاسخ دهد: اگر اجماع عقول (دموکراسی) را ناکارآمد می‌دانید، ولایت مطلقه فقیه را ترجیح می‌دهید یا بی‌عملی سیاسی انجمن حجتیه را یا اسلام انقلابی شریعتی را؟به عنوان دانشجوی دین‌پژوهی که همواره از آثار استاد سروش بهره‌مند شده‌ام، این پرسش را مطرح می‌کنم: استاد سروش در آثار پیشین خود بارها بر اهمیت «خرد جمعی» تأکید کرده و معتقد بوده‌اند که برای حل مشکلات ناشی از خرد جمعی، باید به خود خرد جمعی پناه برد و گریزی از آن نیست. با توجه به این پیشینه فکری، چگونه می‌توان اظهارات اخیر ایشان مبنی بر ناکارآمدی “«اجتماع عقول» را تفسیر کرد؟ بیشتر بخوانید »

وجــــدان ودادگــــــاه آن

وجــــدان ودادگــــــاه آن

وجدان آگاهی وحس درونی فرد نسبت به اخلاقیات و اصول درست و غلط است. این حس درونی به فرد کمک می‌کند تا رفتارهای خود را ارزیابی کرده و از اشتباهات جلوگیری کند. وجدان معمولاً بر اساس تربیت، تجربه‌ها و ارزش‌های فرد شکل می‌گیرد و به عنوان یک راهنما برای تصمیم‌گیری‌های اخلاقی عمل می‌کند. به بیان ساده‌ تر، وجدان صدای درونی ماست که به ما می‌گوید چه چیزی درست و چه چیزی غلط است. این حس می‌تواند منجر به احساسات مثبت مانند رضایت و آرامش یا احساسات منفی مانند گناه و پشیمانی شود، منوط به اینکه فرد چقدر به اصول اخلاقی خود پایبند بوده است. انسانهاییکه دارای سلامت عقل وخرد سالم اند بگونهٔ انفرادی صاحب محکمهٔ وجدان اند که حاکمیت این محکمه را بمثابه مرجع مشروع بر خود می قبولاند وموافق بفرمان آن عمل می کند آنگاه ابلاغ حکمش را می شنود وبامرونهی آن سر تسلیم می نهد و یا به مفهوم دیگر «اجرای حکم محکمهٔ وجدان» مربوط مالک وجدان است ـ بیشتر بخوانید »

زن افغان نباید ازرنج ها مأیوس شود قدرت ها می آیند ومیروند !

زن افغان نباید ازرنج ها مأیوس شود قدرت ها می آیند ومیروند !

یادداشت نواندیشی : گفتگوی را که می خوانید و میشنوید ؛ مصاحبه بانودکتر خاتول فروتن سابق استاد فاکولته طب پوهنتون کابل یکتن از زنان مبارز و شجاع افغانستان  است که  با محترمه خانم مرینا گلبهاری مجریی برنامه شاد نامه تلویزیون وزئن بیگم انجام داده است . تربیون نواندیشی با سپاس فروان از بانوی فرهیخته و شجاع افغان محترمه دکتور خاتول ... بیشتر بخوانید »

تروریسم فرهنگی ورسانهی طالبان

تروریسم فرهنگی ورسانهی طالبان

دیده می شود که رسانه های طالبانی، ذهنیت عامه را هدف گرفته اند. در این مسیر است که مردم در باتلاق جنگ ادراکی و شکار عواطف انسانی، مانده اند و دست بسته تسلیم تفکر طالبانی می شوند. زیرا در دوسال گذشته، از تروریسم فرهنگی و رسانه ای بر نفع طالبان و سفید نمایی این گروه، استفاده شده و این پروژه به گونه موفق در ذهنیت مردم، اثر گذاشته است.از سوی دیگر، در دو سال گذشته که طالبان که به قدرت رسیده اند، تروریسم به انواع مختلف آن در جامعه افغانستان، رشد یافته است. از تروریسم فکری و عقیدتی، تا تروریسم سیاسی، فرهنگی، زبانی و رسانه ای. به این دلیل است که گفته می شود که افزایش بی پیشینه شبکه های یوتیوب، سازماندهی هدفمند یک جنگ روانی به منظور سفید نمایی طالبان، شکار ذهنیت عام مردم و تلاش برای طالبانیزه ساختن فکر و ذهن ما، از نمونه های بارز تروریسم رسانه ای است بیشتر بخوانید »

انتقــــام یــا قــــصـــــاص ؟

انتقــــام یــا قــــصـــــاص ؟

اعلان ! اعلان ! به اطلاع عام وخاص  رسانیده می شود که بروزچهارشنبه مورخ ۲۳ عقرب ۱۴۰۳ هجری شمسی زن ومرد در سابق ورزشگاه و اکنون کشتارگاه شهر گردیز در جهت مشاهده اجرای حکم مقدس قصاص که به فرمان  شیخ هیبت الله حفظ الله تعالی امیر المؤمنین دامت برکاته  بریک قاتل اجرأ میشود جلوس نمایند .......ملتفت نه شدیم چه نمایند ؟جلوس و حضوریابند ! اولأ خیلی بیجا می کنی که ادای یک حکومت مشروع را در می آوری . درثانی چشم ما روشن ! حالا دیگر کارت به جائی رسیده که به ما دستور جلوس ملوس و حضور مُضور می دهی ؟ بیشتر بخوانید »

اې افـغانه،مسلمانه او انسانه!

اې افـغانه،مسلمانه او انسانه!

اې افـغــانه،مـسـلـمــانـه او انـسـانه! دادهغه شعرعنوان دی چی د هیواد د وتلی شاعر او لیکوال محترم استاد ګل شاه میردخوږمن زړه انځورپکی ښودل شوی،هغه شعرچی د هیواداوانسان سره مینه یی پکی انځورکړی او ترموږ رارسیدلی دی ستاسودرانه حضورته یی هم له ښاغلی استاد څخه په مننی درته ډالۍ کوو هیله ده چی خوښ به موشی . بیشتر بخوانید »

بالا